Τετάρτη, 29 Φεβρουαρίου 2012

Τρίτη, 28 Φεβρουαρίου 2012

Act Without Words I - Act Without Words II

_____________________________________________



_____________________________________________



_____________________________________________

Το έργο Πράξη Χωρίς Λόγια Ι γράφτηκε το 1956 κατόπιν αιτήματος του χορευτή Deryk Mendel και η πρώτη παράσταση δόθηκε στις 3 Απριλίου του 1957 στο Royal Court Theatre, στο Λονδίνο.

Το έργο Πράξη Χωρίς Λόγια ΙΙ, γράφτηκε στα τέλη της δεκαετίας του ’50. Η πρώτη εμφάνιση δόθηκε στο Calderon Press Institute, στην Οξφόρδη, σε σκηνοθεσία John Mc Grath, ενώ η πρεμιέρα στο Λονδίνο, δόθηκε στις 25 Ιανουαρίου 1960, σε σκηνοθεσία Michael Horovitz από το Institute of Contemporary Arts.

Και τα δύο έργα γράφτηκαν πρώτα στα γαλλικά και μεταφράστηκαν μετά από τον ίδιο τον Μπέκετ στα αγγλικά.  
____________________________________________

Δευτέρα, 27 Φεβρουαρίου 2012

Αναπνοή

_____________________________________________________________________________________


ΑΝΑΠΝΟΗ
ΣΑΜΟΥΕΛ ΜΠΕΚΕΤ
ΜΟΝΟΠΡΑΚΤΟ

ΑΥΛΑΙΑ

Χαμηλό φως, στη σκηνή διάσπαρτα, ετερόκλητα σκουπίδια. Παύση γύρω στα πέντε δευτερόλεπτα.

Αδύνατη, σύντομη κραυγή κι αμέσως εισπνοή, που μεγαλώνει μαζί με το φως φτάνοντας στο maximum σε δέκα δευτερόλεπτα. Σιωπή και παύση περίπου πέντε δευτερόλεπτα.

Εκπνοή και συγχρόνως χαμήλωμα του φωτός ως το minimum όπως πριν για περίπου δέκα δευτερόλεπτα, κι αμέσως κραυγή, όπως προηγουμένως. Σιωπή και παύση περίπου πέντε δευτερόλεπτα.

ΑΥΛΑΙΑ

ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ, να μην είναι όρθια βαλμένα αλλά ριγμένα κάτω και σωριασμένα.

ΚΡΑΥΓΗ, ηχογραφημένη, επίμονη ακαθόριστη (vagitus). Να προσεχθεί: οι δυο κραυγές να γίνουν απαράλλαχτα ίδιες, αυστηρά συγχρονισμένες με το φως και την αναπνοή.

ΑΝΑΠΝΟΗ, ενισχυμένη από ενισχυτή.

ΜΑXIMUM φωτός. Όχι δυνατό. Αν το 0 είναι το σκοτάδι και το 10 είναι το maximum, τότε το φως πρέπει να κυμανθεί ανάμεσα στο 3-6 και αντίστροφα.


Η Αναπνοή γράφτηκε από τον Μπέκετ το 1969, μετά από αίτημα του Kenneth Tynan για ένα κομμάτι που θα αποτελούσε μέρος της σπονδυλωτής παράστασης Ω Καλκούτα. 
___________________________________________________________________________________

Πέμπτη, 23 Φεβρουαρίου 2012

The End



 The Tuileries, Paris, 1871, by Roger Viollet
 ___________________________________________________________

[...] The earth makes a sound as of sighs and the last drops fall from the emptied cloudless sky. A small boy, stretching out his hands and looking up at the blue sky, asked his mother how such a thing was possible. Fuck off, she said. [...]


The End (1946)
Samuel Beckett


[...] Η γη κάνει ένα θόρυβο όπως των αναστεναγμών και οι τελευταίες σταγόνες πέφτουν από τον δίχως σύννεφα ουρανό. Ένα μικρό αγόρι, τεντώνοντας τα χέρια του και κυττώντας τον γαλανό ουρανό, ρώτησε τη μητέρα του πώς κάτι τέτοιο ήταν πιθανό. Γαμήσου, του είπε. [...]

__________________________________________________________



Angel on Bicycle, Czech Carnival in Olomouc, 1968, by Josef Koudelka
____________________________________________________________________

[...] I tried to groan, Help! Help! But the tone that came out was that of polite conversation. [...]


The End (1946)
Samuel Beckett


[...] Προσπάθησα να βογγήξω, Βοήθεια! Βοήθεια! Αλλά ο τόνος που βγήκε ήταν αυτός της ευγενούς συζήτησης. [...]

______________________________________________________________________

Πέμπτη, 16 Φεβρουαρίου 2012

Περιμένοντας τους ανθρώπους





Εστραγκόν: Ας κρεμαστούμε αμέσως!
Βλαντιμίρ: Από ένα κλωνάρι; (προχωρούν γύρω από το δέντρο) Δεν θα το εμπιστευόμουν.
Εστραγκόν: Μπορούμε πάντα να προσπαθήσουμε.
-

Βλαντιμίρ και Εστραγκόν. Όχι δυο άνθρωποι. Ένας. Συμπληρωματικά υποκείμενα του ίδιου προσώπου. Μονόλογος της μοναξιάς που μεταμορφώνεται σε αέναο διάλογο αναμονής ενός άλλου προσώπου. Του ανθρώπινου, που δεν έρχεται ποτέ πια. Που είναι πλέον για μας μυθολογικό ον. Μήπως και οι διάλογοί μας, δεν μετατρέπονται αυτομάτως σε μονόλογο; Σε δυο παράλληλους, αυτιστικούς μονολόγους;
Τι κάνουμε εδώ οι δυο μας; Περιμένουμε. Τι περιμένουμε; Ο ένας τον άλλον. Έτσι αυτό- και αλληλο-αναιρούμαστε. Ωστόσο… κάτι μιλά έστω και δια της σιωπηρής απουσίας του. Ένα κοινό, αρχέγονο υποκείμενο. Ένα τέρας της φύσης (σύμφωνα με τους «επιστήμονες της ψυχής»): ο κοινός άνθρωπος μέσα μας.
Είναι ιδέα; Χα! Και τι δεν είναι ιδέα για τον ιδεαλιστή επιστήμονα;

Διάλογοι ποιητών:

ταν στ δρόμο τς Θήβας, Οδίπους συνάντησε τ Σφίγγα, κι ατ το θεσε τ ανιγμά της, πόκρισή του ταν: νθρωπος. Τούτη πλ λέξη χάλασε τ τέρας.(Γ. Σεφέρης)
   
Η ιδέα του ποιητή Δημήτρη Δημητριάδη, είναι πως η Σφίγγα, οφείλει να χαλάσει τον Οιδίποδα από οίκτο, κι ας βρήκε εκείνος την απάντηση στο αιώνιο αίνιγμα. Από τον ίδιο οίκτο που δεν τον χάλασε ο δούλος, όταν ο πατέρας του Οιδίποδα, Λάιος, του είχε παραδώσει τον μικρό Οιδίποδα με την εντολή να τον χαλάσει (ή να τον αφήσει έκθετο στον Κιθαιρώνα). Ρωτώντας ο Οιδίποδας αργότερα τον δούλο, γιατί δεν τον σκότωσε, ώστε να γλίτωνε εκείνος από τη μοίρα του, ο δούλος του απάντησε: «από οίκτο». Ο ανθρώπινος οίκτος, του έφερε όλα τα δεινά. Ο οίκτος του τέρατος, τον λυτρώνει.
Αναζητήσεις. Κοινές αναζητήσεις του ανθρώπου. Αναζητούμε τον άνθρωπο. Τον κοινό άνθρωπο μέσα μας. Αυτόν, που είναι τόσο μακριά στο παρελθόν και τ’ όραμά μας για το μέλλον.

Τετάρτη, 1 Φεβρουαρίου 2012

Ζητήματα θεολογικής (και όχι μόνο) φύσης

_____________________________________________________________________






Μερικά ζητήματα θεολογικής φύσης με απασχολούσαν περιέργως. Παραδείγματος χάρη.

1. Πόση βάση μπορεί να δώσει κανείς στη θεωρία πως η Εύα δε βγήκε από το πλευρό του Αδάμ αλλά από έναν όγκο στο λιπώδες μέρος του ποδιού του (κώλο);
2. Ο όφις σερνόταν ή, όπως βεβαιώνει ο Κομέστωρ, περπάταγε όρθιος;
3. Η Μαρία συνέλαβε από το αυτί, όπως ισχυρίζονται οι Αυγουστίνος και Αδοβάρδος;
4. Τον Αντίχριστο θα τον περιμένουμε για πολύ ακόμα;
5. Έχει πραγματικά σημασία με ποιο χέρι καθαρίζουμε τον πρωκτό;
[…]
10. Αληθεύει πως ο άγιος Ροχ μωρό αρνιόταν να θηλάσει Τετάρτες και Παρασκευές;
11. Τι να πει κανείς για τον αφορισμό των μιαρών ζωυφίων το δέκατο έκτο αιώνα;
[…]
13. Πώς την έβγαζε ο Θεός πριν από την Κτίση;
[…]
16. Κι αν η νεκρώσιμη ακολουθία ψελνόταν για τους ζωντανούς; 
[…]

Αλλά έκανα κι άλλες ερωτήσεις που με αφορούσαν ίσως αμεσότερα. Παραδείγματος  χάρη.

1. Γιατί δεν είχα δανειστεί λίγα σελίνια από τον Γκάμπερ;
[…]
5. Τι θ’ απογινόμουν εγώ;
[…]
9[… ]θα πήγαινα στον ουρανό;
10. Θα συναντιόμασταν όλοι στον ουρανό κάποια μέρα […];
11. Τι είχαν απογίνει οι κότες μου, οι μέλισσές μου; Η γκρίζα μου κότα να ζούσε ακόμα;
[…]
14. Ο χειμώνας δεν ήταν ιδιαίτερα βαρύς;
15. Πόσον καιρό είχα να εξομολογηθώ και να κοινωνήσω;
16. Πώς τον έλεγαν εκείνο το μάρτυρα, που μες τη φυλακή, δεμένος με αλυσίδες, γεμάτος πληγές και σκουλήκια, χωρίς να μπορεί να σαλέψει, ευλόγησε τον άρτο και τον οίνο πάνω στο στομάχι του κι έδωσε άφεση στον εαυτό του;
17. Τι θα έκανα μέχρι να πεθάνω; Δεν υπήρχε τρόπος να επιταχύνω το γεγονός χωρίς να υποπέσω σε αμάρτημα;

Σάμουελ Μπέκετ
Μολλόυ

Απόδοση κειμένου στα ελληνικά:  Αλεξάνδρα Παπαθανασοπούλου
Εκδόσεις Κρύσταλλο, Αθήνα, 1981
_____________________________________________________________________

Αντιγράφοντας το παραπάνω κείμενο του Μπέκετ για τις ανάγκες  της ανάρτησης, αναπάντεχα μου δημιουργήθηκαν κι εμένα κάποια ερωτήματα. Παραδείγματος χάρη.

1. Μετά τη Δευτέρα Παρουσία θα υπάρξει και Τρίτη;
2. Μετά την Τρίτη Παρουσία (αν υπάρξει) θα υπάρξει και Τέταρτη;
3. Ως πού θα τραβήξει αυτό;
4. Η κομμουνιστική επανάσταση θα γίνει μετά τη Δευτέρα Παρουσία ή πριν;
5. Αν ο Οιδίπους είχε σκοτώσει τη μητέρα του και είχε παντρευτεί τον πατέρα του η φροϋδική θεωρία θα ίσχυε;
6. Υπάρχει πάλη των τάξεων στα ουράνια;
7. Αν υπάρχει ζωή σε άλλους πλανήτες, έχει κι εκεί κομμουνιστές και τραπεζίτες;
8. Αν ο Θεός είναι πνεύμα και πανταχού παρών,  πώς εξηγείται πως η καλή θέση είναι στα δεξιά του;
9. Η ετερότητα είναι σύμπτωμα ασθένειας ή η ασθένεια η ίδια;
10. Αν ο Μαρξ είχε πεθάνει όταν ήταν μικρός θα υπήρχαν τώρα κομμουνιστές;
11. Οι Σταλινικοί που δεν έχουν μουστάκι είναι σπανοί;
12. Κι αν δεν είναι ασθένεια η κατάθλιψη αλλά η διάγνωσή της;
13. Κι αν το Είναι, τελικά,  δεν είναι;
14. Όσο απέχει η επιφάνεια από το βάθος της, άλλο τόσο δεν απέχει και το βάθος από την επιφάνειά του;
15. Αν όπως εμείς υποθέτουμε την ουσία μας κι εμάς ως ενδεχόμενά της, ομοίως μας υποθέτει κι αυτή ως ουσία της και τον εαυτό της ως ενδεχόμενό μας;
16. Ποιο είναι μεγαλύτερο κατόρθωμα; Να είσαι ο μοναδικός αθάνατος και να πλάσεις όλους τους θνητούς ή να είσαι ο μοναδικός θνητός και να πλάσεις όλους τους αθάνατους;
17. Ο μόνος τρόπος για να αποδείξει την παντοδυναμία του ο Θεός δεν θα ήταν να πέθαινε δια παντός και ανεπιστρεπτί; Γιατί αν δεν μπορεί να υπερβεί, να απαρνηθεί  τη φυσική νομοτέλεια της αθανασίας του, τότε,  δεν υπάρχουν πράγματα αδύνατα ακόμα και γι’ Αυτόν;
18. Ως πότε αυνανιζόταν ο Λακάν και πώς αυτό επηρέασε τη θεωρία του;  
19.Τουλάχιστον, ένας κατώτερος του Θεού, αλλά αθάνατος, επιτρέπεται να πεθάνει οικιοθελώς και διαπαντός;